హరివిల్లు

ఎన్నెన్నో వర్ణాలు-అన్నింటా అందాలు…

హిందుస్థానీ రాగ రత్న భీమ్‌సేన్‌

హిందుస్థానీ రాగ రత్న భీమ్‌సేన్‌

bemsen1హిందుస్థానీ సంగీత ప్రపంచంలో మారు మోగే పేరు భీవ్గుసేన్‌ గురురాజ్‌ జోషి. ఆయన గొంతులో జీవనపోరాటస్ఫూర్తి ఉంది. అది పాటని పైలోకాల నుంచి తీసుకువచ్చి మనకు పంచేందుకు ప్రకంపిస్తుం ది. వినే వారిని మంత్ర ముగ్ధుల్ని చేస్తుంది. ‘ఆకాశం బున నుండి శంభుని శిరంబందుండి శీతాద్రి’ అన్నట్టు గా ఆయన పాట పైలోకాలనుంచి మనకోసం ఆపాట మధరంగా దుకుతుంది. శాస్ర్తీయ సంగీతకారుల్లో ఒకొ్కక్కరిది ఒకొ్క రీతి అరుుతే భీవ్గు సేన్‌ జోషిది గుండెల్లో మఠం వేసుకొని ప్రతిధ్వనించే రీతి.

కిరానా ఘరానాకు చెందిన భీమ్‌సేన్‌ జోషి ’ఖయాల్‌ గాయనంలోనే కాక, భక్తిరస ప్రధానమైన భజనలు, అభంగ్‌లు పాడడంలో సిద్ధహస్తుడు.

సంగీత ప్రస్థానం: 20 వ శతాబ్దం పూర్వార్థం వరకూ, ’ఖయాల్‌ గాయనం’ గురుశిష్య పరంపర’ గా సాగేది. భీమ్‌సేన్‌ జోషి గురువైన సవాయి గంధర్వ, అబ్దుల్‌ కరీంఖాన్‌కు శిష్యుడు. అబ్దుల్‌ కరీంఖాన్‌ అబ్దుల్‌ వహీద్‌ ఖాన్‌తో కలిసి, కిరాణా ఘరాణాను స్థాపించారు.తన 11 వ ఏట, చిన్నతనంలో అబ్దుల్‌ కరీంఖాన్‌ గాయనం విని ఉత్తేజితుడై, ఇల్లు వదలి గురువును వెదుక్కుంటూ, ధార్వాడ్‌ తరువాత పూణె చేరుకున్నాడు. తరువాత గ్వాలియర్‌కు వెళ్ళి, ’మాధవ సంగీత పాఠశాల’లో చేరాడు. ఆ పాఠశాలను గ్వాలియర్‌ మహరాజులు, ప్రముఖ సరోద్‌ విద్వాంసుడు, హఫీజ్‌ అలీఖాన్‌ సహాయంతో నడుపుతుండేవారు.

bemsenమంచి గురువు కోసం, ఢిల్లీ, కోల్‌కతా, గ్వాలియర్‌, లక్నో, రాంపూర్‌లలో పర్యటించారు. చివరకు అతని తండ్రి, భీమ్‌సేన్‌ జోషిని జలంధర్‌లో పట్టుకొని, తిరిగి ఇంటికి తోడ్కొని వచ్చాడు. 1936 లో,సవాయి గంధర్వ, భీమ్‌సేన్‌ను శిష్యుడిగా స్వీకరించాడు. ప్రముఖ హిందుస్తానీ సంగీత గాయని గంగూబాయి హంగల్‌, అతని సహవిద్యార్థిని. అలా నాలుగేళ్ళు సవాయి గంధర్వ వద్ద సంగీతాన్ని అభ్యసించారు. చిన్నప్పటినుండి జోషి దృష్టంతా సంగీతం మీదే! ఇంట్లో తాతగారి ‘తంబుర’ ఉంటే దాన్ని జోషి కంట పడకుండా దాచేసారు పెద్దలు. జోషి తాతగారు కూడా కీర్తనకారుడు. ఎంతగా ఆ తంబురాను దాచిపెట్టినా దానిమీదకే జోషి చేతులు వెళ్లేవి. వాళ్ల ఇంటి సమీపంలో ఒక మసీదు నుండి తరచు ‘ఆజాన్‌’ వినపడేది. దాన్ని జోషి శ్రద్ధగా వినేవారు. అలాగే చుట్టుపక్కల ఇళ్ళలోంచి ‘భజనపాటలు’ వినపడితే జోషి చెవులు రిక్కించి వినేవారు. స్కూలు నుండి ఇంటికి వస్తూ దారిలో ఉన్న గ్రామ్‌ ఫోన్‌ దుకాణం దగ్గర నిలబడి ఆ షాపు నుంచి వినిపించే పాటలు వింటూ రోడ్డుమీదే తన్మయంగా నిలబడి పోయేవారు. తనకు నచ్చని విషయమేదో జరిగిందని గడగ్‌ రైల్వే స్టేషన్‌కు కట్టుబట్టలతో చేరుకుని రైలెక్కేసి టికెట్‌ లేని ప్రయాణం చేసి బీచుపూర్‌ చేరుకున్నారు. అక్కడ ’భజనలు’ పాడి కడుపు నింపుకున్నాడు. తన గురువుని అన్వేషించుకుంటూ ఎక్కడెక్కడో తిరిగారు. ఒక అజ్ఞాతవ్యక్తి సలహాపై గ్వాలియర్‌కని బయలుదేరారు.

Pandit-Bhimsen-Joshiకానీ వేరే రైలెక్కేసి పూణె చేరుకున్నారు. పూణె మహానగరం మహారాష్ట్రకు సాంస్కృతిక రాజధాని. అక్కడ జోషి క్రిష్ణారావు ఫులంబ్రికార్‌ అనే గురువుని ఆశ్రయించేందుకు వెళ్ళారు.. కానీ అతడు పెద్దమొత్తంలో ఫీజు అడిగాడు. పూటకు గతిలేని జోషి నిరాశపడ్డారు. ఎక్కడెక్కడో తిరిగి ఎట్టకేలకు గ్వాలియర్‌ చేరుకున్నారు. ఆ నగరం హిందూస్థానీ సంగీతానికి పెట్టింది పేరు. అందుకే జోషి గమ్యం కూడా ఆ నగరమే అయింది. సరోద్‌ విద్వాంసుడు హఫీజ్‌ అలీఖాన్‌ సహాయంతో గ్వాలియర్‌ మహారాజు ప్రోత్సహిస్తున్న మాధవ్‌ సంగీత్‌ విద్యాలయంలో జోషి చేరాడు. గ్వాలియర్‌లో ఆవిర్భవించిన హిందుస్థాన్‌ మౌలిక శైలి ’ఖయాల్‌’. దాని లోతుపాతులు తెలుసుకొని ‘గాయకి’ అనే అంశంలో పరిపూర్ణమైన పరిజ్ఞానం సంపాదించారు. బీమ్‌సేన్‌ జోషి. విభిన్న రాగాల మధ్య ఉండే వేరువేరు ధోరణులను పట్టుకోవాలన్న జిజ్ఞాసతో జోషి ఎందరో గురువుల్ని సంప్రదించారు.

జలంధర్‌లో ఉన్నప్పుడు సంగీత సాధనతోపాటు వ్యాయామం కూడా చేసేవారు. బలమైన శరీరం ఆయన కోరికల్లో ఒకటి. అది కూడా జలంధర్‌లో సాధించుకున్నారు. భీమ్‌సేన్‌ జోషి గురువు సవాయి గంధర్వ క్రమశిక్షణకు పెట్టింది పేరు. జోషి ఒకసారి అపస్వరం పలికితే అసహనపడి ఇనుప వస్తువు జోషి మీదికి విసిరివేసారు. అయినా జోషి మరింత శ్రద్ధతో ఆ గురువునే ఆశ్రయించారు. ఆదిలో జోషి ధర్వాడ్‌, సాంగ్లీ, మిరాజ్‌, కురుంద్వాడ్‌లలో చిన్నచిన్న కచేరీలు చేశారు. అయితే ఖ్యాతిగాంచిన సంగీత ప్రియులెందరో ఆ కచేరీలకు హాజరైనారు. అయినా ఆయనకు అసలైన గుర్తింపునిచ్చింది 1946లో సవాయి గంధర్వ 60వ జన్మదినాన పూణెలో ఆయన ఇచ్చిన కచేరి. అప్పటి నుండి ఆయన వెనుదిరిగిచూడలేదు. ఆయన తన సంగీత ప్రపంచంలో ఒక ఘనత సాధించారని సంగీత ప్రియులంటారు. అదేమిటంటే సంగీతంలో సాంప్రదాయ విలువలకు, జనాకర్షక గాత్రరీతికి మధ్య సయోధ్యను సాధించడం. జన్మతః లభించిన శక్తివంతమైన గొంతుక ఆయన్ను ఉన్నత శిఖరాలకు చేర్చిందనడం యధార్థం.

ఇష్టమైన రాగాలు : శుద్ధ కల్యాణ్‌, మియాన్‌ కీ తోడి, పురియా ధనశ్రీ, ముల్తానీ, భీమ్‌పలాసీ, దర్బారీ మరియు రామ్‌కలీ లు. భీమ్‌సేన్‌ అబ్దుల్‌ కరీంఖానే కాక, కేసర్‌బాయి కేర్కర్‌, బేగం అక్తర్‌, ఉస్తాద్‌ అమీర్‌ఖాన్‌ల వల్ల ఎంతో ప్రభావితుడయ్యారు. చివరకు తన ప్రత్యేక గాయన శైలిని రూపొందించుకొన్నారు.
వ్యక్తిగత జీవితం: భీమ్‌సేన్‌ జోషి తండ్రి, గురాచార్య జోషి… బడి పంతులు. చిన్న వయసులోనే భీమ్‌సేన్‌ జోషికి సునందతో వివాహం జరిగింది. పిల్లలు రాఘవేంద్ర, ఆనంద్‌ జోషిలు గాయకులు. తరువాత భీమ్‌సేన్‌ వత్సల అనే ఆమెను పెళ్లాడారు. శ్రీనివాస్‌ జోషి మంచి గాయకుడు…ఎన్నో ఆల్బంలను విడుదల చేశాడు.

సినిమాలు: బసంత్‌ బహార్‌ ( మన్నాడేతో ), బీర్బల్‌ మై బ్రదర్‌ ( పండిట్‌ జస్రాజ్‌తో), తాన్‌సేన్‌ (1958) మరియు అంకాహీ (1985). భీమ్‌సేన్‌ జోషి కన్నడ భజనలు (దాసవాణి, ఆల్బమ్‌) మరాఠీ అభంగ్‌లు పాడారు. జాతీయ సమగ్రతపై దూరదర్శన్‌ సౌజన్యంతో తీసిన సంగీతపరమైన వీడియో, ‘మిలే సుర్‌ మేరా తుమారా’ అనేది జగత్ప్రసిద్ధం. భీమ్‌సేన్‌ జోషి తన గురువు సవాయి గంధర్వ గౌరవజ్ఞాపకార్థం ప్రతి సంవత్సరం, డిశంబరు నెలలో పూణె నగరంలో, సవాయి గంధర్వ సంగీత మహోత్సవం ను నిర్వహిస్తారు.

అవార్డులు: * పద్మశ్రీ 1972
– సంగీతనాటక అకాడమీ అవార్డు 1976

– పద్మవిభూషణ్‌ 1999* పద్మభూషణ్‌ 1985* మహారాష్ట్ర భూషణ్‌ 2002

– కర్నాటక రత్న 2005, * భారతరత్న 2008. భీమ్‌సే జోషి తండ్రి, గురాచార్య జోషి, బడి పంతులు. చిన్న వయసులోనే భీమ్‌సే జోషికి సునందతో వివాహం జరిగింది. తరువాత భీమ్‌సేన్‌ వత్సలను పెళ్లాడాడు. బసంత్‌ బహార్‌ (మన్నాడేతో), బీర్బల్‌ మై బ్రదర్‌ (పండిట్‌ జస్రాజ్‌తో), తాన్‌సేన్‌ (1958) అంకాహీ (1985) సినిమాలలో పాడి సినీ శ్రోతలను అలరించారు.

Surya Telugu Daily.

జనవరి 28, 2011 Posted by | సంస్కృతి | 1 వ్యాఖ్య

ఇంద్రజాలానికి గ్రహణం

ఇంద్రజాలానికి గ్రహణం

magic2ఎటువంటి ఆధారం లేకుండా యువతిని గాల్లో నిలబెట్టడం…పెట్టెలో నుంచి బయటకు వచ్చిన యువతి తలను కత్తితో కోయడం వంటి మ్యాజిక్‌లు సందర్శకులను అబ్బురపరుస్తాయి. పెట్టెలో బంధించిన యువకుడు ఏనుగుగా మారడం…చిత్తు కాగితాలను కరెన్సీ నోట్లుగా సృష్టించడం వంటి మ్యాజిక్‌లు వీక్షకులను చూపుతిప్పుకోకుండా చేస్తాయి. ఇటువంటి ఆశ్చర్యపరిచే దృశ్యాలతో కూడిన మ్యాజిక్‌ షోలు సందర్శకులను ఎంతగానో ఆకట్టుకుంటాయి. కానీ రాష్ట్రంలో ఇటువంటి మ్యాజిక్‌ షోలు భవిష్యత్తులో రాను రాను తగ్గిపోయే అవకాశం కనిపిస్తోంది. రాష్ట్ర ప్రభుత్వం మ్యాజిక్‌ షోలపై 20 శాతం ఎంటర్‌టైన్‌మెంట్‌ ట్యాక్స్‌ను విధించడమే దీనికి కారణం.

మన దేశం ప్రపంచ ప్రఖ్యాతిగాంచిన ఎందరో మెజీషియన్లకు పేరు గాంచింది. మ్యాజిక్‌లోని కొన్ని అత్యంత క్లిష్టమైన అంశాలను ప్రదర్శించడంలో కొందరు మెజీషియన్లు పట్టు సాధించారు. ఇండియన్‌ రోప్‌ ట్రిక్‌ వంటి అంశాలు ప్రపంచంలో మహా మహావారిని కూడా చకితులను చేశాయి.

magic1మ్యాజిక్‌ లెజెండ్స్‌… : వీరిలో ముందుగా చెప్పుకోదన వారు పిసి సర్కార్‌ సీనియర్‌ (ప్రతుల్‌ చంద్ర సర్కార్‌). ఆయన ఆధునిక ఇండియన్‌ మ్యాజిక్‌కు తండ్రిగా పేరు గాంచారు. పడుకునేటప్పుడుకూడా ఇంద్రజాలమే నా శ్వాస, నేను మేల్కునప్పుడు మ్యాజిక్కే నా పని అని చెప్పే గొప్ప మెజీషియన్‌ ఆయన. ఇండియన్‌ మ్యాజిక్‌ ట్రిక్స్‌గా పేర్కొనే ఫ్లయింగ్‌ కార్పెట్‌, ద ఎక్స్‌రే ఐస్‌ను సృష్టించింది ఆయనే. దేశ విదేశాల్లో ఎన్నో ప్రదర్శనలిచ్చిన ఆయన ఎన్నో అవార్డులను అందుకున్నారు. చివరికి ఈ గొప్ప మెజీషియన్‌ గత ఏడాది ఫిబ్రవరి 23వ తేదీన కన్నుమూశారు. ఆయన జ్ఞాపకార్థం కేంద్రప్రభుత్వం పిసి సర్కార్‌ సీనియర్‌ పోస్టల్‌ స్టాంపును విడుదల చేసింది. పశ్చిమ బెంగాల్‌ ముఖ్యమంత్రి బుద్ధదేవ భట్టాచార్య ఈ స్టాంపును విడుదలచేశారు.కేరళ మ్యాజిక్‌కు తాతగా పేర్కొనే గొప్ప మెజీషియన్‌ వజకున్నన్‌ నీలకందన్‌ నంబూద్రి. కేరళలో మ్యాజిక్‌కు కొత్త అర్థాన్ని తీసుకువచ్చిన వ్యక్తి ఆయన. మ్యాజిక్‌ను ఓ కళగా గుర్తింపు తెచ్చేందుకు ఆయన ఎంతో కృషి చేశారు. ఆయన 1903లో కేరళలో జన్మించారు. తన మ్యాజిక్‌ ట్రిక్కులతో ఎందరో మెజీషియన్లకు ఆయన ఆదర్శప్రాయంగా నిలిచారు. పిసి సర్కార్‌ జూనియర్‌కు నీలకందన్‌ నంబూద్రి అంటే ఎంతో అభిమానం. తరచుగా ఆయన్ని కలుసుకొని మ్యాజిక్‌పై ఎన్నో విషయాలను చర్చించేవారు.

magic మంజేరి అలీ ఖాన్‌, ప్రొఫెసర్‌ ముతుకడ్‌, ఆర్‌.కె.మలాయత్‌, జాయ్‌ ఆలివర్‌, కె.పి.కౄఎష్ణన్‌ భట్టతిరిపడ్‌, కుట్టియడి నాను, కె.ఎస్‌.మనోహరన్‌, కె.జె. నాయర్‌ వంటి ప్రముఖ మెజీషియన్లు నంబూద్రి శిష్యులే.1983లో ఆయన తుది శ్వాస విడిచారు. దక్షిణాదిన తన మ్యాజిక్‌ విన్యాసా లతో ద బిగ్గెస్‌‌ట షో ఆఫ్‌ మ్యాజికల్‌ ఎంటర్‌ టైన్‌మెంట్‌కు చిరునామాగా పేరు గాంచారు ప్రొఫెసర్‌ కె.భాగ్యనాథ్‌. 1916లో జన్మించిన ఆయన ఫాంటాసియా అనే మ్యాజిక్‌ షోతో అందర్నీ అబ్బురపరిచేవారు. ఈ గ్రేట్‌ మెజీషియన్‌ 1999లో మృతిచెందారు. ఇక నేటి కాలంలో మన దేశంలోని కొందరు ప్రముఖ మెజీషియన్లు తమ మ్యాజిక్‌ ఫీట్లతో అంతర్జాతీయ పేరు, ప్రఖ్యాతులు సంపాదించుకున్నారు. వీరిలో పి.సి.సర్కార్‌ జూనియర్‌, జాదూగర్‌ ఆనంద్‌, సామ్రాజ్‌, గోపినాథ్‌ ముకుంద్‌, ఫిలిప్‌, పి.ఎం. మె హతా, ప్రహ్లాద్‌ ఆచార్య, సుహాని, లియో, పి.ఆర్‌. ఆకాష్‌ వంటి ఎందరో మెజీషియన్లు నేడు దేశ, విదేశాల్లో పాపులారిటీ సంపాదించుకున్నారు.

కనుమరుగవ్వనున్న మ్యాజిక్‌ షోలు: రాష్ట్రంలో కొనసాగే మ్యాజిక్‌ షోలపై 20 శాతం వినోదపు పన్ను ప్రభుత్వం విధించనున్నదనే వార్త ఆ రంగంలో వారిని ఆశ్చర్యానికిలోను చేసింది. ఈ మేరకు రాష్ర్ట ప్రభుత్వం జీఓ నెం.1271ను ఇటీవలే విడుదల చేసింది. ఇక నుంచి మ్యాజిక్‌ షోల ద్వారా మెజీషియన్లు ఆర్జించే ఆదాయంపై 20శాతం ప్రభుత్వానికి కట్టాల్సి ఉంటుంది..ఈ విషయంలో పలువురు రాష్ర్ట మెజీషియన్లు తీవ్ర అభ్యంతరాన్ని వ్యక్తంచేస్తున్నారు.

Surya Telugu Daily.

జనవరి 28, 2011 Posted by | వార్తలు | 2 వ్యాఖ్యలు

కలంకారీ.. కళకళలు!

కలంకారీ.. కళకళలు!

కొంతమంది సహజంగానే అందంగా ఉంటారు. అందంగా ఉన్నంత మాత్రాన వారు ధరించే వస్త్రాలు అన్నీ వారికి నప్పుతాయనుకుంటే పొరపాటు. కొంతమందికి మోడ్రన్‌డ్రెస్సులు బాగుంటే మరికొంతమందికి సంప్రదాయ వస్త్రాలు మెరిపిస్తాయి. గతంలో ఏదైనా ఫంక్షన్‌ ఉందంటే మోడ్రన్‌ డ్రెస్సులవైపు మళ్ళిన అతివల దృష్టి ఇప్పుడు చీరలపైకి తిరిగింది. దీనికి ప్రధాన కారణం ఏ ఫంక్షన్‌కైనా, పార్టీకైైనా చీరకట్టు సందర్భోచితంగా ఉంటుంది. అందుకే వస్త్ర వ్యాపారస్తులు కూడా చీరల అమ్మకాలకు ప్రాధాన్యత ఇస్తున్నారు.మాస్టర్‌వీవర్స్‌ సరికొత్తగా అందిస్తున్న బ్లాక్‌ ప్రింట్‌, కలంకారి, మంగళగిరి ఫ్యాబ్రిక్‌ల చీరెలు మగువల మనసు దోచుకుంటున్నాయి. మహిళల అందాన్ని ద్విగుణీకృతం చేసే ఈ చీరలను ఈ వారం ధీర మీకు పరిచయం చేస్తోంది.

saree2సీకో శారీ పై బ్లాక్‌ ప్రింట్‌ చేసి, పల్లులో ప్రత్యేకంగా పెన్‌ కలంకారి డిజైన్‌, మిషన్‌ ఎంబ్రాయిడరీతో ప్యాచింగ్‌ చేయడం వల్ల డిఫరెంట్‌ లుక్‌ ఇస్తుందీ శారీ..
ధర : 2375

saree1సూపర్‌ నెట్‌ శారీపై మొత్తం బ్లాక్‌ ప్రింట్‌ చేసి కలంకారి బ్లాక్‌ ప్రింట్‌, మంగళగిరి ఫ్యాబ్రిక్‌లను బార్డర్‌గా ప్యాచింగ్‌ చేశారు. రెండు ప్యాచింగ్‌ల మధ్య బ్లాక్‌ ప్రింట్‌తో హైలెట్‌ చేయడంతో అద్భుతంగా కనిపిస్తుందీ శారీ.
ధర : 1585

sareeసూపర్‌నెట్‌ ఫ్యాబ్రిక్‌కు బాతిక్‌, బ్లాక్‌ప్రింట్‌ కలంకారీ ఫ్యాబ్రిక్‌లను బార్డర్‌గా ప్యాచింగ్‌ చేశారు. శారీ మొత్తం గోల్డ్‌ కడీ ప్రింట్‌లతో నయనానందకరంగా వుందీ శారి

డిజైన్స్‌: మాస్టర్‌ వీవర్‌
దిల్‌సుఖ్‌నగర్‌ : 04024050422
బంజారాహిల్స్‌ : 04023386437
ఫోటోలు : అరుణ స్టూడియో
వెబ్‌సైట్‌ : http://www.masterweaver.in

.

Surya Telugu Daily .

జనవరి 28, 2011 Posted by | అతివల కోసం | వ్యాఖ్యానించండి